Chuyên gia giải đáp: vì sao trẻ ăn nhiều nhưng chậm tăng cân

Ngày: 10-12-2020 / Danh mục: Góc mẹ và bé, Kiến thức

Ngoài việc trẻ biếng ăn thì trẻ ăn nhiều nhưng chậm tăng cân cũng là một tình trạng phổ biến hiện nay. Nghe thì có vẻ không hợp lý nhưng đó lại đang là thực tế được rất nhiều mẹ chia sẻ trên các diễn đàn và cả các talkshow về dinh dưỡng.

Vậy cụ thể tình trạng này thế nào? 

Trong chương trình ‘Con là để yêu” – một talkshow về dinh dưỡng được thực hiện bởi đài truyền hình kỹ thuật số VTC với đơn vị đồng hành là CTCP Dược phẩm Elepharma đã dành hẳn một số phát sóng để nói về vấn đề ăn nhiều nhưng chậm tăng cân ở trẻ.

Với sự tham gia tư vấn của GS.TS.BS Phạm Nhật An – Nguyên Phó giám đốc Bệnh viện Nhi TW và Tiến sĩ Tâm lý Tô Nhi A – một trong 5 chuyên gia tâm lý hàng đầu cả nước, vấn đề dinh dưỡng và cân nặng của trẻ đã được trình bày một cách cụ thể và rõ nét.

Hiểu đúng về tình trạng “chậm tăng cân” của trẻ

Tình trạng chậm tăng cân được rất nhiều bậc phụ huynh phàn nàn và cũng trở thành một trong những nỗi niềm quốc dân của các gia đình có trẻ nhỏ. Tuy nhiên, để xác định con có chậm tăng cân hay không thì cần phải có những bằng chứng cụ thể.

Một trong những cách đơn giản nhất để cha mẹ theo dõi tình trạng cân nặng của trẻ đó là dựa vào bảng tiêu chuẩn về các chỉ số phát triển. Nhưng cũng không hẳn là các con số này sẽ phù hợp với mọi đối tượng vì với mỗi bạn nhỏ sẽ có một quá trình phát triển khác nhau. Vì thế thường xuyên theo dõi cân nặng của con qua các tháng hoặc cho con đến kiểm tra tác các cơ sở dinh dưỡng là cách tốt nhất để xác định con có bị nhẹ cân, chậm tăng cân hay không.

Hiểu đúng về trẻ ăn nhiều nhưng chậm tăng cân

Lý do khiến trẻ ăn nhiều nhưng chậm tăng cân

Trong chương trình Con là để yêu, GS.TS.BS Phạm Nhật An đã chỉ rõ một số lý do khiến trẻ ăn nhiều nhưng chậm tăng cân.

Trước hết, bác sĩ giải thích như thế nào là con ăn nhiều? Con có ăn nhiều thật không? Ăn nhiều nhưng ăn có đủ chất hay không? Giáo sư đã đưa ra khái niệm “calo rỗng” để chỉ một thực trạng rất phổ biến hiện nay. Đó là lượng thức ăn con ăn vào chỉ đáp ứng được nhu cầu chuyển hóa thành năng lượng chứ không đảm bảo đầy đủ cho sự phát triển của trẻ. Nhiều gia đình thắc mắc vì sao con ăn nhiều nhưng vẫn chậm lớn, đó là vì con ăn nhiều nhưng ăn không đủ chất dinh dưỡng. 

Chế độ dinh dưỡng của trẻ thiếu cân đối

Ăn quá nhiều đường tinh bột mà ăn ít thịt hoặc thiếu chất xơ, ăn nhiều thực phẩm đông lạnh, ăn đồ hộp, đồ chế biến sẵn,….. đều khiến trẻ bị mất cân bằng dinh dưỡng. Do những loại thực phẩm này không đảm bảo dinh dưỡng cần thiết cho trẻ, vì vậy cho dù con có ăn nhiều đến mấy thì cũng vẫn bị thiếu hụt.

Trẻ bị thiếu vi chất vi khoáng

Vi chất vi khoáng là những thành phần chỉ chiếm một lượng rất nhỏ trong cơ thể con người nhưng lại có vai trò quan trọng trong mọi hoạt động, cơ quan đặc biệt là với trẻ nhỏ. Vi chất vi khoáng giống như những chất xúc tác mà thiếu đi sẽ làm đình trệ mọi hoạt động của bộ máy cơ thể. Các loại vi chất dinh dưỡng có thể kể đến như kẽm, selen, sắt, crom, mangan,… các chất này tham gia trực tiếp vào quá trình tiêu hóa, hấp thụ thức ăn. Khi trẻ ăn nhiều mà không tăng cân thì khả năng cao có thể là con bị thiếu hụt các loại vi chất này khiến con không thể hấp thụ được thức ăn mặc dù đã nạp vào cơ thể.

Con có mắc vấn đề về tiêu hóa hay bệnh lý sức khỏe

Khi trẻ ăn nhiều mà chậm tăng cân thì cha mẹ nên có sự kiểm tra kỹ lưỡng về tình trạng sức khỏe của con. Có thể trẻ đang mắc phải một vấn đề nào đó về sức khỏe như các bệnh về tiêu hóa: trẻ nhiễm giun sán, viêm ruột, bệnh dạ dày, thực quản, đại tràng, tiêu chảy, táo bón; các loại bệnh lý như bệnh lý về tim mạch, nội tiết, hô hấp, thần kinh,… cũng đều ảnh hưởng đến sự phát triển cân nặng và thể chất của trẻ.

Trẻ bệnh tâm lý

Con gặp vấn đề về tâm lý

Dưới góc độ tâm lý, Tiến sĩ tâm lý Tô Nhi A cũng cho biết, tâm lý ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển của trẻ.

Có thể con ăn nhiều, nhưng hoạt động ăn đó chỉ như một sự bù đắp về tâm lý, ăn vì bị ép, ăn vì buồn bã chán nản, ăn cho bố mẹ vui,… Những cách ăn đó mặc dù sẽ khiến trẻ ăn rất nhiều nhưng lại hoàn toàn không có tác dụng giúp con phát triển toàn diện mà trái lại còn có thể gây ra hệ quả tiêu cực như trẻ bị rối loạn tiêu hóa, đầy hơi, chướng bụng,…

Giải pháp nào giúp khắc phục hiệu quả tình trạng trẻ ăn nhiều nhưng chậm tăng cân

Để giúp con có thể phát triển một cách toàn diện thì cha mẹ hãy dừng ngay việc ép con ăn nhiều bằng mọi giá  mà chú trọng vào việc đi tìm và giải quyết tận gốc của vấn đề.

Giải quyết các vấn đề về bệnh lý nếu trẻ đang gặp phải

Khi nghi ngờ hoặc nhận thấy con có những biểu hiện khác thường về sức khỏe, việc cần làm nhất là đưa trẻ đến thăm khám tại các cơ sở y tế chuyên khoa để tìm hiểu và chữa trị. Sau khi điều trị khỏi các bệnh lý thì cơ thể trẻ sẽ khỏe mạnh trở lại, các hoạt động hấp thụ tiêu hóa thức ăn được về trạng thái bình thường, con sẽ tự khắc tăng cân, tăng chiều cao theo đúng chu kỳ phát triển của cơ thể.

Cân đối thực phẩm, cung cấp một chế độ dinh dưỡng đầy đủ và hợp lý

Trong khẩu phần ăn của trẻ, cần cung cấp đủ 4 nhóm dưỡng chất đó là: chất bột đường, chất đạm, chất béo và rau củ quả.

Khi xây dựng thực đơn cho trẻ, các mẹ cần lưu ý tỉ lệ dinh dưỡng giữa các  nhóm chất:

  • Chất bột đường: chiếm 50% tổng nhu cầu năng lượng hàng ngày của trẻ
  • Chất béo: nhu cầu chất béo chiếm 30-40% thực đơn hàng ngày của trẻ
  • Chất đạm: Tùy thuộc vào tháng tuổi của bé mà mẹ nên cung cấp lượng chất đạm vừa đủ cho con. Theo đó, trẻ dưới 1 tuổi cần 2,2g đạm/ ngày. Trẻ từ 1 – 2 tuổi cần 1,7g. Trong đó, cần ưu tiên nguồn đạm động vật (trên 60%).
  • Rau củ quả: là nguồn cung cấp chất xơ cần thiết cho trẻ chống lại táo bón, giúp tăng sức đề kháng.

Bổ sung vi chất vi khoáng 

Bổ sung vi chất vi khoáng là điều cần thiết cho sự phát triển toàn diện về tầm vóc và trí tuệ của trẻ. Nguồn vi chất vi khoáng có thể được cung cấp thông qua các loại thực phẩm trẻ ăn hàng ngày. Tuy nhiên, để khắc phục tình trạng thiếu hụt vi chất vi khoáng trong quá trình chế biến thì cha mẹ nên bổ sung bằng cách cho bé dùng các loại thực phẩm bảo vệ sức khỏe như LaminKid.

Lminkid bổ sung vi khoáng cho trẻ ăn nhiều nhưng chậm tăng cân

Tạo cho trẻ tâm lý thoải mái khi ăn

Tâm lý thoải mái sẽ giúp trẻ ăn ngon, tiêu hóa tốt. Chính vì vậy cha mẹ hãy giúp con có được những bữa ăn theo đúng nghĩa. 

Hạn chế việc cho con ăn thức ăn nhanh, đồ ăn sẵn. Tăng cường các bữa ăn có mặt đầy đủ gia đình với không khí vui vẻ, hạnh phúc. 

Cho con cùng tham gia vào hoạt động chế biến, nấu nướng thực phẩm để kích thích cảm giác ngon miệng ở trẻ.

Khuyến khích trẻ cân luyện tập thể dục thể thao

Vận động, thể dục thể thao giúp cơ thể tiêu hao năng lượng, giải phóng thức ăn, kích thích ăn ngon. Không chỉ vậy, việc chơi thể thao còn giúp con tăng cường sức đề kháng, tạo được tâm lý thoải mái, hoạt bát  khiến trẻ ăn ngon và hấp thụ thức ăn tốt hơn.